Çərşənbə günü, 2022-12-07, 11:42 PM
Allahın Peyğəmbəri (s): «Zirəklərin ən zirəyi günahlardan çəkinmək, axmaqların ən axmağı isə günah işlər görməkdir»
Main » Files » Qadın » Ailə xoşbəxtliyi

Böyük günahları yox edən əməllər
2013-05-27, 9:49 AM
Böyük günahları yox edən əməllər



Mövzuya başlamadan əvvəl İslam mütəfəkkirlərin qısaca günahı böyük və kiçik olmaq üzrə ikiyə ayırdıqları məzmunundakı fikirlərini xatırladacağıq. Daha sonra günahların əsərini həyatımızdan siləcək nöqtəsində bizə köməkçi ola biləcək yolları şərhə  çalışacağıq.

İslami mətnlərdə böyük günah haqqında üç görüş var olmaqdadır. Problemin cavabına qovuşmaq üçün bu fikirlərdən xəbərdar olmaq üçün faydalı olduğuna inandığımız üçün bu görüşlərə işarə edəcəyik:

Bir: Böyük günahdan məqsəd haqqında cəhənnəm sözü verilmiş olan günahlardır.

İki: Böyük günah haqqında rəvayət və ayələrdə qəti haram olduğu hökmü təyin olunmuş olan günahlardır.

Üç: Bəzi rəvayətlərə görə Allahın əzəməti və böyüklüyü qarşısında işlənən bütün günahlar böyükdürlər. Əgər bəzi günahlar kiçik günah olaraq təyin olunmuşlar isə bu yalnız başqa günahlara müqayisə edildiyi təqdirdədir. Amma həddi şəxsində bunlar yenə böyük günahlardır.

Bu müqəddiməyə diqqətlə İslami təlimlərdə diqqətə alınmış olan məsələlərdən biri budur: insanın həlak olmasına səbəb olan şey insanın ilahi düsturlardan uzaq dayanması və ayə və rəvayətlərdə haqqında böyük əzab sözü verilmiş günahlara yönəlməsidir. Amma unudulmaması və özündən qəflət edilməməsi lazım olan nöqtə budur: günahın insanın fərdi və ictimai həyatında buraxacağı mənfi əsərlərinə baxmayaraq insan hər vaxt yaxşıya doğru istiqamətini dəyişdirə bilmə qabiliyyətinə malikdir. Çünki İslam dinində çıxmaz prospekt yoxdur. Hər kəs hər vəziyyətdə öz yolunu öz xeyirinə səbəb olacaq şeylərə çevirmə bacarığına malikdir.

Günahın Əsərlərini Silmə Yolları

Bəzi gözəl və yaxşı əməllərlə günahların əsərini silmə hərəkətinə "tekfir"‌ deyilr. Bu cür əməllərin çox çox olduqları hesabıyla biz burada bir qisiminə işarə edəcəyik.

Fərz və müstəhəb namazları etmək: Allahu Təala quranı kərimdə belə buyurur:

"(Ya Rəsulum!) Namazı gündüzün iki başında (günortadan əvvəl və sonra, yəni səhər, günorta və gün batan çağı və ya günün iki başında, yəni səhər-axşam) və gecənin (gündüzə yaxın) bəzi saatlarında (axşam və gecə vaxtı) qıl. Həqiqətən, (beş vaxt namaz kimi) yaxşı əməllər pis işləri (kiçik günahları) yuyub aparar. Bu, (Allahın mükafatını və cəzasını) yada salanlara öyüd-nəsihətdir (xatırlatmadır)..[1]

İstiğfar Diləmək: Günahların əfv olunmasına səbəb olan şeylərdən biri işlənmiş olan günahdan ötəri istiğfar diləməkdir. Bu mövzu bir çox rəvayətdə zikr edilmişdir. İmam Sadiq (ə.s.) belə buyurur: "İnsan hər hansı bir günaha bulaşdığı vaxt axşama qədər ona möhlət verilir. Əgər istiğfarını diləsə onun işləmiş olduğu o əməli diqqətə alınmaz və göz ardı edilir"‌.[2]

İmam başqa bir rəvayətdə belə buyurur: "yeddi saat özünə möhlət verilir. Əgər günahından peşman olar tövbə etsə onun üçün işləmiş olduğu bu günahı yazmayacaqlar. Amma əgər yeddi saat keçdi və özü bu günahından peşman olmamış isə onun üçün bu günah yazacaklar"‌. Davamında belə buyurur: "Mömin olan bir kimsənin, bəzən işləmiş olduğu günahı iyirmi il sonra ağılına gəlir amma kafir işləmiş olduğu günahı dərhal işlədiyi andan sonra unuttur"‌.[3]

Başqa bir rəvayətdə günahsızdan (ə.s.) belə nəql edilmişdir: "Hər dərdin bir dərmanı vardır və günahın dərmanı da istiğfardır"‌.[4]

Günahın insanın bədənində buraxmış olduğu əsəri yox edəcək istiğfar haqqında diqqətə alınması lazım olan nöqtə budur: İstiğfardan məqsəd dillə deyilən "estağfirullah"‌ zikri deyil. Hər kəs gecə gündüz Allah və insanların haqqını tapdalayar, ayaqlar altına alar, yox edər və sonra gedəcək "estağfirullah"‌ zikrini deyərək işləmiş olduğu bu günahın bədənində buraxmış olduğu pislikləri yox edəcək mənasında alınmamalıdır. Halbuki bu zikr tək başın fayda vermədiyi kimi mənfi əsərləri belə ola bilər. İmam Razılıq (ə.s.) belə buyurur: 

"Diliylə istiğfar diləyib ürəyində işləmiş olduğu pis əməllərdən peşman olmayan bir kimsə özüylə lağ etmiştir"‌.[5]

Peyğəmbər (s. a. a) və Onun Ehlibeytinə (a. s.) selavat göndərmək: Günahların əsərini aradan yox edəcək əməllərdən bir başqasnı Məhəmməd (s. a. a.) və Onun Ehlibeytine (ə.s.) çox selavat göndərməkdir. İmam Razılıq (ə.s.) belə buyurur: "Günahlarını əfv etdirəcək əməlləri etməyə gücü çatmayan bir kimsə Məhəmməd (s. a. a.) və onun Ehlibeytine (ə.s.) çox selevat göndərsin. Bu əməl onun günahlarını aradan aparar yox eder"‌.[6]

İndi burada günahların insanda buraxdığı əsərləri yox edəcək digər əməllərə fihristsel olaraq işarə edəcəyik:

Şaban ayında oruc tutmaq, [7] məzluma kömək etmək və möminlərin çətinliklərini aradan qaldırmaq, [8] ölmək üçün kədərlənmək, [9] müəzzinin üzvündən soruşa namaz qılmaq üçün məscidə getmək, [10] Quran oxumaq, [11] imam Hüseynin (ə.s.) başına gətirilən müsibətlər üçün ağlamaq, [12] Peyğəmbərin (s. a. a.) və Günahsız İmamların (ə.s.) qəbirini ziyarət etmək, [13] Allahın evinə (kəbəyə) baxmaq, [14] halvet və tənha yerlərdə Allahdan həya edərək günah işləməmək, [15] xəstə olan bir möminin ehtiyaclarının aradan qaldırılması üçün çalışmaq, [16] ramazan ayında oruc tutmaq və ramazan ayında mədəsini qorumaq, cinsi arzularını və dilini idarə etmək, [17] bütün bunlar günahların silinməsinə köməkçi olar.

Qaynaqlar:

[1] Hud, 114.

[2] Kuleyni, Məhəmməd b. Yaqub, "Kafi"‌, Tahran: Darul Kitabul İslamiyə, 1365, h. ş. c. 2, s. 437. Hədis nömrə: 1.

[3] A. g. e. hədis nömrə: 3.

[4] A. g. e. s. 439, hədis nömrə: 8.

[5] Məclisi, Məhəmməd Mis, "Biharu'l Envar"‌, Beyrut: müesesetül vəfa, 1404, h. k. c. 75, s. 345, hədis nömrə: 11.

[6] A. g. e. c. 91 s. 48, Hədis nömrə: 2.

[7] A. g. e. c. 94, s. 91, Hədis nömrə: 5.

[8] A. g. e. c. 75, s. 68, Hədis nömrə: 5.

[9] A. g. e. c. 73, s. 16.

[10] A. g. e. c. 81, s. 154.

[11] A. g. e. c. 89, s. 17, Hədis nömrə: 18.

[12] A. g. e. c. 44, s. 283, Hədis nömrə: 17.

[13] Saduk, Məhəmməd b. Əli, "Məhrum la Yahduru'l Fakih"‌, Qum: intişarati ictimaiyyət idi Mudderisin, 413, h. ş., c. 2, s. 577.

[14] A. g. e. c. 2, s. 204, hədis nömrə: 2142.

[15] A. g. e. c. 4, s. 412, Hədis nömrə: 5894.

[16] A. g. e. c. 4, s. 412.

[17] Məclisi, Məhəmməd Mis, "Biharu'l Envar"‌, Beyrut: müesesetü'l vəfa, 1404, h. k. c. 93, s. 371, hədis nömrə: 55.


Category: Ailə xoşbəxtliyi | Added by: Ənfal
Views: 709 | Downloads: 0 | Rating: 5.0/2
Total comments: 0
Yalnız qeydiyyatdan keçmiş istifadəçilər şərhləri əlavə edə bilər.
[ Registration | Login ]