Cümə axşamı, 2023-02-02, 3:52 AM
Allahın Peyğəmbəri (s): «Zirəklərin ən zirəyi günahlardan çəkinmək, axmaqların ən axmağı isə günah işlər görməkdir»
Main » Files » İslam » Cəfəri məktəbinin əsasları

PEŞAVER GECELERİ
2012-11-10, 6:05 AM
PEŞAVER GECƏLƏRİ: Hz. Əli (ə.s) Kəbədə Doğulmuşdur




DOQQUZUNCU İCLAS


Hz. Əli (a.s)ın digər seçmə bir xüsusiyyəti də doğulduğu məkandır. Hz. Adəmdən Hz. Məhəmmədə qədər heç bir peyğəmbər və qəyyumları bu böyük xüsusiyyətə sahib ola bilməmişdir.

Hz. Əli (ə.s) soy baxımından və yaradılışındakı nuraniyet baxımından seçmə olduğu kimi, doğulduğu yer  baxımından da seçmədir; O bu mövzuda da təkdir. Hz. Əli (ə.s) Kəbədə doğulmuşdur.

İsa min Məryəm doğumu əsnasında qeybi bir səs Məryəmi məsciddən çölə çıxardı. Bu səs belə deyirdi: "Evdən (Beyt'ul- Müqəddəsdən) çölə çıx, bu ev ibadət yeridir, doğum yeri değil."‌

Amma Hz. Əli (a.s)ın doğumu yaxınlaşdığında anası Esed qızı Fatimə Kəbəyə çağırılmışdır. Həm də təsadüfən məsciddə olan və bir anda doğum edən bir qadın kimi deyil, rəsmi olaraq onu Kəbənin içinə apardılar. Amma bəzi cahil kəslər, Fatimənin məsciddə olduğunu, birdən sancılandığını və çıxa bilmədiyi üçün orada doğum etdiyini zənn edirlər.

Halbuki elə deyil. Esed qızı Fatimə doğum edəcəyi ay, Mescid'ul- Harama getmiş orada sancılanmış və Kəbənin ətrafında Allahı Təalaya doğumu asan olması üçün dua etmişdir. Birdən Kəbənin divarı (o zamanlar Mescid'ul- Haramın ortasında idi yer  səviyyəsində olan qapısı hər vaxt bağlı idi, yalnız xüsusi mövsümlərdə açılırdı.) yarıldı və ya bağlı qapısı açıldı (rəvayətlərdə hər ikisi keçməkdədir) bir səs  eşidildi; "Ey Fatimə Kəbəyə gir!"‌ Ətrafda olan xalqın gözləri qarşısında Fatimə Kəbəyə girdi, qapı və ya divar ilk halına döndü, hər kəs çaşdı, orada hazır olan Abbas hadisəsi görüncə dərhal Əbu Talibə xəbər verdi. Kəbənin açarı yanında olan Əbu Talib (r.ə), dərhal gəldi və nə etdilərsə də heç cür qapını aça bilmədilər.

Fatimə tam üç gün, zahirən heç bir yemək və baxıcı olmadan Kəbədə qaldı. Bütün Məkkədə o danışılırdı. Üçüncü gün girdiyi yerdən geri çıxdı. Xalq Fatimənin qucağında nur topu kimi bir uşağı olduğunu gördülər.

Esedullah bədənə gəldi,

Pərdənin arxasında var olan gəldi.

Hz. Əli (ə.s) işdə beləcə Kəbədə doğulma şerafetine sahib oldu; həm də anası xüsusi bir dəvətlə dəvət edilmişdi. Bu hadisə Şiə və Sünni hər iki tərəfin də ittifaq etmiş olduğu bir mövzudur. Heç kim belə bir üstünlüyə sahib ola bilməmişdir. Necə ki Hakim Müstedrekdə və İbni Sabbağ Maliki Fusul'ul- Muhimme 1. fəsil s. 14də belə deyirlər: "Hz. Əlidən əvvəl heç kim Kəbədə doğulmamışdır. Allahı Təala ONU ucaltmaq, mərtəbəsini yüksəltmək və ikram olsun deyə yalnız ONA bu şerafeti vermişdir.

Bu mövzuda Hz. Əli (a.s)ın şerafetini artıran digər bir xüsusiyyət də, adının qeyb aləmindən seçilməsidir.

Şeyx: Maraqlı şeylər bəyan edirsiniz. Əbu Talib, Peyğəmbər idimi ki ona; "Uşağının adını Əli koy"‌ deyə vəhy olsun. Bu Şiələrin ONA qarşı sevgisindən uydurduqları bir şeydir. Yoxsa bunun başqa bir yolu yoxdur. Ana atası öz azad iradələriylə adını "Ali"‌ qoymuşdur, unun qeyb aləmiylə bir əlaqəsi yoxdur.

Dəvətçi: Mənim sözümdə sizi çaşdıracaq heç bir qəribə istiqamət yoxdur; çünki bütün səmavi kitablarda "Muhammed"‌ və "Ali"‌ (aleyhumes selam)ın adı, Peyğəmbər və İmam olaraq zikr edilmişdir. "Muhammed"‌ və "Ali"‌ adını, Allahı Təala yaradılışdan minlərlə il əvvəl seçmişdir. Bütün göylərdə, cənnət qapılarında və ərşdə yazılmışdır. Bunun Əbu Talib (r.ə)ın zamanına məxsus olması söz mövzusu deyil.

Şeyx: Sizin bu sözünüz guluv (həddindən artıqlıq) deyilmi? Siz Hz. Əlini (k. v) yaradılışdan əvvəl melekut aləmində Peyğəmbər (s. a. a) ilə birlikdə zikr etməklə həddindən artıq gedirsiniz. Halbuki Peyğəmbər (s.a.a)ın adı da varlığı kimi hər şeydən üstündür və  yoldaşı yoxdur. Alimlərinizin bu fətvası üzündən azanda da Peyğəmbərin adının dərhal ardından Əlinin adı zikr edilməkdədir.

Dəvətçi: (Gülərək) Bəylər bu sözlərimin guluvla  əlaqəsi yox. ONun adını melekut aləminə mən yazdırmadım, mənə isnad etməyin, Allahı Təala ONun adını Peyğəmbər (s.a.a)ın adıyla birlikdə qeyd etmişdir. Necə ki öz mötəbər kitablarınızda bu mövzuda bir çox hədis vardır.

Şeyx: Siz daha da guluv edərək Əli (a.s)ın adını Allahın adıyla zikr etdiniz, lütfən sözünü etdiyiniz rəvayətlərdən nümunə verin.

Ərşi Alada, Allah və Peyğəmbərin Adlarının Ardından Əlinin Adı Yazılmışdır

Dəvətçi: Taberi Təfsiri Kəbirdə, İbni Asakir Tarixdə, Məhəmməd min Yusuf Kifayet'ut- Talibin 62. Babında, Hafiz Əbu Naim Hilyet'ul- Övliyada, Şeyx Süleyman Belhi Yenabi'ul- Mevedde s. 238də (56. babın zımnında 52. hədis) Taberidən canlı müsned olaraq fərqli təbirlərlə Əbu Hureyrenin Peyğəmbər (s.a.a)dan belə buyurduğunu qeyd etmişlər:

"Ərşin sütununa; "La ilahə illəllah vahdehu la şərikə leh və Məhəmmədin ABŞı və rəsulu, eyyettuhu bi-Ali'yyibn-i Əbi Talib"‌ yazılmıştır."‌ [15]

Cəlaluddin Sunu idi Hesais'ul- Kubra c. 1, s. 10da və Dürr'ul- Mensur İsra surəsinin başında İbni Adiy və İbni Asakirdən canlı Ənəs min Malikdən Peyğəmbər (s.a.a)ın belə buyurduğunu qeyd etmişlər: "Mirac gecəsi ərşin sütununda belə yazıldığını gördüm: "La ilahə illəllah Məhəmmədin Rəsulullah, eyyedtuhu bi-Aliyyin"‌ [16]

Yenabi'ul- Mevedde s. 207də, Zehair'ul- Ukbadan canlı Peyğəmbər (s.a.a)ın belə buyurduğu rəvayət edilməkdədir:

"Mirac gecəsi yüksək melekut aləminə varın tərəfindən, ərşin sağ sütununa baxdım, orada belə yazılı idi: "Məhəmməd Allahın Rəsuludur, onu Əli ilə təsdiq və ONA Əli ilə kömək ettim."‌

Yenabi'ul- Mevedde s. 234 (19. hadis)da İmam'ul- Hərəmin Kitab'us- Sebin kitabından canlı (o da İbni Meğazilinin Menakıbından canlı), Mir Seyid Əli Hemedani Meveddet'ul- Qurbanın 6. Meveddesində (iki hədis), Natiq Harezmi Menakıbda, İbni Şirveyh Firdevsdə, İbni Meğazili Menakıbda, Cabir min Abdullahın Peyğəmbər (s.a.a)dan belə buyurduğunu qeyd etmişlər:

"Cənnətin qapısında belə yazılmışdır: La ilahə illəllah, Məhəmmədin Rəsulullah, Aliyyun veliyyullah, ehu Rəsulullah kable ən yahluke's- Səmavatı vəl- ərzi bi-elfey amin"‌ [17]

İndi ağılıma başqa bir gözəl hədis gəldi; Mir Seyid Əli Meveddet'ul- Qurbanın 8. Meveddesində Peyğəmbər (s.a.a)ın Əli (a.s)a belə buyurduğunu rəvayət etməkdədir:

"Dörd yerdə sənin adını da öz adımın yanında gördüm:

1- Mirac gecəsi, Beyt'ul- Müqəddəsə varın tərəfindən orada belə yazıldığını gördüm: "La ilahə illəllah Məhəmməd Rəsulullah (s. a. a) eyyedtuhu bi-Aliyyin vezirihi."‌ [18]

2- Sidret'ul- Müntahaya varın tərəfindən də orada belə yazıldığını gördüm: "Eni enellah la ilahə mütləq enə vahdi və Məhəmmədin safveti min xalqı eyyedtuhu bi-Aliyyin vezirihi və nesartuhu bihi."‌ [19]

3- Rabb'ul- aləminin ərşinə varın tərəfindən sütunlarına belə yazıldığını gördüm: "Eni enellah, la ilahə mütləq enə, Məhəmmədin həbibi min xalqı, eyyedtuhu bi-Aliyyin vezirihi və nesartuhu bihi."‌ [20]

4- Cənnətə varın tərəfindən cənnətin qapısında da belə yazıldığını gördüm: "Eni enellah, la ilahə mütləq enə, Məhəmmədin həbibi min xalqı, eyyedtuhu bi-Aliyyin vezirihi və nesartuhu bihi."‌ [21]

İmam Səhləbi Keşf'ul- Bəyan təfsirində, Şeyx Süleyman Belhi Yenabi'ul- Meveddenin 23. babında (Əbu Naim İsfahanidən canlı), Məhəmməd min Cərir Təfsirində, İbni Asakir öz Tarixində İbni Abbas və Əbu Hureyredən canlı " O, səni həm Öz köməyi ilə, həm də möminlərlə qüvvətləndirdi.."‌[22] ayəsinin Hz. Əli (ə.s) haqqında nazil olduğunu rəvayət edərək Rəsulullah (s.a.a)ın da belə buyurduğunu nəql etmişlər:

"Ərşə belə yazıldığını gördüm: "La ilahə illəllah vahdehu la şərikə leh Məhəmmədin ABŞı və rəsulu, eyyettuhu və nesartuhu bi-Ali'yyibn-i Əbi Talib."‌ [23]

Ayrıca Şəfa və Menakıb kitablarında bu cür başqa hədislər də rəvayət edilməkdədir. Beləcə bilin ki "Muhammed"‌ və "Ali"‌ adlarının onlara verilməsi, bizimlə bir  əlaqəsi yoxdur; ONLARın adları şəxsən Allahı Təala tərəfindən seçilmişdir.

Səhləbi Keşf'ul- Bəyan təfsirində, Şeyx Süleyman Belhi Yenabi'ul- Meveddenin 24. babında (İbni Meğazilidən canlı); "Biz dedik: "Ey Adəm! Sən zövcənlə birlikdə Cənnətdə sakin ol və orada rahatlıqla nemətlərimizdən istədiyiniz yerdə yeyin (için), təkcə bu ağaca yaxınlaşmayın! Yoxsa zalımlardan olarsınız”.‌[24] ayəsinin təfsirində Səid min Cubeyr və İbni Abbasdan belə rəvayət etməkdələr: Peyğəmbər (s.a.a)a; "Adəmin al/götürdüyü və tövbəsinin qəbuluna səbəb olan sözlər nələr idi? deyə soruşduqlarında belə buyurdular:

"Allahdan Məhəmməd, Əli, Fatimə, Həsən və Hüseynin haqqı üçün bağışlanmasını istədi, Allahı Təala da tövbəsini qəbul edib onu bağışladı."‌

Zənn etsəm Şiə alimlərinin nezdində mütevatir olan, öz böyük alimlərinizin kitablarında da iştirak edən bu qədər hədis, birinci sualınız üçün kifayətdir.

Amma Əbu Talib (r.ə)ın peyğəmbərliyi və vəhyin ona nüzulu mövzusunda da yenə səhv düşünürsünüz. Çünki bildiyiniz kimi vəhy və ilham üçün bir sıra dərəcə və mərtəbələr vardır, indi onları bəyan edəcək imkanımız yoxdur. Ayrıca bu mərtəbələr peyğəmbərlik mövqesinə xas bir şey də deyil. Lüğət baxımından vəhy, bir fərdin digərlərindən gizlicə və sürətlicə xüsusi bir şəkildə şüurlanması hadisəsidir. Bir çox insan və heyvan vəhy və içgüdüsel ilhamlara məzhər olmuşdur. Məsələn bal arısı, Musanın anası və digərləri.

Bal arısı peyğəmbər olmadığı halda Allahı Təala ona vəhy etmişdir. Necə ki Nəhl surəsi 68. ayədə belə buyurmaqdadır:

"Rəbbin balarısına: "Dağlardan, ağaclardan və insanların etdikləri çardaqlardan özlərinə evlər edin"‌ deyə vəhy etti..."‌

Hakeza Hz. Musanın anası haqqında da peyğəmbər olmadığı halda Qəsəs surəsi 7. ayədə belə buyurur:

"Musanın anasına: "Onu əmizdir, özünə zərər gələcəyindən narahatlıqlandığında onu dənizə (Nil çayına) burax, heç qorxub narahat olma; çünki biz onu sənə geri verəcəyik və onu peyğəmbərlərdən biri yapacağız"‌ deyə vəhy ettik."‌

Ayrıca Allahı Təalanın insana yol göstəriciliyi də yalnız vəhy yoluyla deyil; bəzən bir səslə də qullarına yol göstərməkdədir. Necə ki bu iş dəfələrlə təkrarlanmış və Quranda da iştirak etmişdir. Məsələn: Məryəm surəsi 24. ayədə isə belə buyurmaqdadır:

"Aşağısından (bir səs) ona belə səsləndi: "Dərdlənmə! Rəbbin sənin alt yanında bir su arxı bədənə getirdi..."‌

O halda Allahı Təala bəzən vəhy və bəzən də bir səslə, peyğəmbər olmadığı halda insana və hətta heyvanlara yol göstərməkdədir. İşdə bu əsas üzrə Əbu Talibə də uşağının adının qoyulmasında bələdçilik etmişdir. Buna baxmayaraq heç kim Əbu Talib (r.ə)ın peyğəmbər olduğunu söyləməmiş, vəhyə həmsöhbət olduğunu da iddia etməmişdir. Səmavi bir səs və ya yeni doğan uşağının adının yazıldığı bir lövhə nüzulu sayəsində bələdçilik edilmişdir. Necə ki öz böyük alimləriniz də mötəbər kitablarında bunu zikr etmişlər.

Şeyx: Harada bizim alimlərimiz belə bir şeyi yazmışdır?

Hz. Əlinin Adının Qoyulması Üçün Lövhənin Nüzulu

Dəvətçi: Bir çox kitablarınızda mövcuddur. Bu anda ağılımda qaldığı qədəriylə Mir Seyid Əli Hemedani Meveddet'ul- Qurbanın 8. Meveddesində (Abbas min Abdulmuttalibdən canlı), Süleyman Belhi Yenabi'ul- Meveddenin 56. Babında, Məhəmməd min Yusuf da Kifayet'ut Talibdə az bir fərqliliklə belə rəvayət etmişlər: "Əli şərqincə anası, atasının adı olan "Esed"‌ adını ona verdi. Əbu Talib bu ada razı olmadığından ötəri belə dedi: "Ey Fatimə, bu gün Əbu Kubays dağına ( bəzilərinə görə isə Mescid'ul- Harama) gedək. Allahdan bu uşaq üçün bir ad dileyelim."‌ Birlikdə axşam olunca Əbu Kubays dağına (və ya Mescid'ul- Harama) gedib dua etdilər. Əbu Talib (r.ə), duasını bir şeir şəklində belə bəyan etdi:

Ya Rəbbi, ey qaranlıq gecənin sahibi!

Və işıqlandıran ayın Rəbbi!

Gizli əmrini bizə bəyan et .

Bu körpənin adını nə qoyaq?

O anda göydən bir səs gəldi, Əbu Talib başını qaldırdığında üzərində dörd sətir yazılı yaşıl bir lövhəni gördü, dərhal onu aldı, sinəsinə söykədi. Üzərində bu şeir yazılı idi:

Sizlərə təmiz bir uşaq verdik;

O pak, seçilmiş və məmnun olduğun biridir.

Adı Allahı Təala tərəfindən Əlidir;

Ki Aliyy'ul A'la'dan törəmişdir.

Gənci Şafisi isə Kifayet'ut Talibdə bir səsin gəldiyini və Əbu Talibə cavab olaraq belə deyildiyini yazmaqdadır:

Ey Peyğəmbərin Əhli Beyti!

Sizlərə təmiz bir övlad verdim.

Onun adı, Əlidir;

Aliyy'ul- A'la'dan törəmişdir.

Bunun üzərinə Əbu Talib çox sevindi və Allahı Təala üçün səcdəyə bağlandı. Dərhal on dəvə qurban kəsdi və o lövhəni Mescid'ul- Harama asdı, Haşim oğulları Qureyşə qarşı o lövhələrlə öyünürdü. O lövhələr Haccacın Abdullah min Zübeyrlə etdiyi döyüşə qədər orada dayanırdı, sonra kayboldu."‌

Bu rəvayət də Əbu Talib (r.ə)ın muvahhid olduğunun bir dəlilidir. Çünki Allahdan bir ad istəyir, Allahı Təaladan bir lütf görüncə də dərhal səcdəyə bağlanır. Görəsən bir nemətə çatınca şükr səcdəsinə bağlanan biri müşrik ola bilərmi? Cahilcə fanatizm və inaddan Allaha sığınaram.

Əli (a.s)ın Adı Azan və İqamənin Bir Parçası Deyil

Sizin; "Alimlərinizin bu fətvası üzündən azanda da Peyğəmbərin adının dərhal ardından Əlinin adı zikredilmektedir."‌ sözünüzə gəlincə; qətiliklə qəsdli olaraq səhv edirsiniz. Hz. Əli (a.s)ın adının azan və iqamənin bir parçası olduğuna dair, nümunə üçün müçtehitlerimizin bir fətvasını göstərsəydiniz çox yaxşı olardı. Halbuki bütün Şiə alimləri öz istidlal və elmihal kitablarında Hz. Əli (a.s)ın vəlayət şahidliyinin azanın bir cüzü olmadığını bəyan etmişlər. Azan və iqamədə, Hz. Əlinin adının onların bir cüzü olaraq söyləmək haramdır. Əgər niyyət əsnasında bütününü Hz. Əli (a.s)ın adıyla birlikdə nəzərdə tutsa həm haram işləmiş, həm də əməli batildir. Amma teberrük məqsədiylə və Peyğəmbər (s.a.a)ın adından sonra bir cüzü olmadığı şüuruyla söyləsə qorxusu yoxdur, gözəldir də. Çünki Allahı Təala da əvvəldən zikr etdiyim kimi Peyğəmbər (s.a.a)ın adını xatırladığı hər yerdə Əli (a.s)ın adını da xatırlamaqdadır. Bu səbəbdən siz bəylər, boş yerə ortalığı vəlvələyə verirsiniz.

Artıq əsl mövzumuza dönək. Siz bəylər diqqətlə baxacaq olsanız açıqca görərsiniz ki səhabədən heç birisi soy və irq baxımından Hz. Əli (ə.s) ilə eyni mövqedə deyil.

Hz. Əlinin Züht və Təqvası

Ayrıca təqva və züht baxımından da heç kim Hz. Əliyə çata bilməz. Çünki ümmətin də icma etmiş olduğu üzrə Peyğəmbər (s.a.a)dan sonra, ONdan daha təqvalı və zahit bir kimsə görülməmişdir. İbni Ebi'l- Hədid Nehc'ul- Belağa Şərhində və Məhəmməd min Talha da Metalib'us- Süulda zamanın ən böyük zahitlerinden olan Ömər min Əbdüləzizdən belə rəvayət etməkdədir: "Bu ümmətdən Peyğəmbər (s.a.a)dan sonra, Əlidən daha zahit və təqvalı bir kimsəni tanımıyoruz."‌

Molla Əli Quşçu bütün fanatikliyinə baxmayaraq bir çox yerdə belə deməkdədir: "Ağıllı insanların ağılı, Əli (ə.s) haqqında qarışıqlığa düşməkdədir. Çünki O, gəlmiş və keçmişlərin üzərinə qələm çekmiştir."‌ Şərhi Təcriddə isə belə deyir: "Əlinin hallarını və həyat tərzini  eşitmək, insanı qarışıqlığa düşürmektedir."‌

Abdullah Rəfinin Rəvayəti

Abdullah Rəfi belə rəvayət edir: "Bir gün Hz. Əli (a.s)ın evinə getdim, ONA bağlı bir kisə gətirdilər. Bucağın tərəfindən kəpəkli un dolu olduğunu gördüm. Ondan bir miqdar yeddi, ardından su içdi, Allahı Təalaya şükr etdi. Mən belə dedim: "Ey Ebe'l Həsən, niyə  o kisənin ağızını mühürlemişsin?"‌ Hz. Əli (ə.s) belə buyurdu:

"Çünki Həsən və Hüseyn mənə şəfqətlidirlər, içinə yağ və ya şirin bir şey tökməmələri üçün və Əlinin nəfsi ləzzət almasın deyə ağızını kapatıyorum."‌

Şübhəsiz insanın nəfsi, dünyəvi halal ləzzətlər içində get-gedə üsyana düşməkdə və insanı Allahın zikrindən saxlamaqdadır. Hz. Əli (ə.s) işdə buna görə nəfsə məğlub olmamaq üçün ləzzətli yeməklər yeməkdən çəkinirdi.

Suveyd Min Gafelenin Rəvayəti

Süleyman Belhi Yenabi'ul- Meveddenin 51. Babında (Əhməd min Kaysdan canlı), Məhəmməd min Talha Metalib'us- Süulda, Harezmi Menakıbda və Taberi Tarixində Suveyd min Gafeledən belə rəvayət etməkdədirlər: "Bir gün Hz. Əli (a.s)ın yanına vardım. Turşumuş, qoxusu hər tərəfi dolduran bir qab südü gətirib Hz. Əli (a.s)ın önünə qoydular. Hz. Əli (a.s)ın əlində kəpəkli və qurumuş arpa çörəyi vardı. Çörək, o qədər sərt idi ki əllə qırıla bilməyincə, Hz. Əli (ə.s) silsilə qırdı. O qurumuş çörəyi turşumuş südlə isladır yeyirdi. Mənə də ikram edincə oruc olduğumu söylədim, bunun üzərinə belə buyurdu:

"Hər kim oruc tutar, ürəyi istədiyi halda Allahın razılığı üçün yeməzsə, Allahı Təala ona cənnət yeməklərini yedirir."‌

Suveyd belə davam edir: Hz. Əli (a.s)ın halına çox ağrıdım, yanımda dayanan xidmətçisinə; "Allahdan qorxmursanmu, arpanın kəpəyini  götürmədən çörəkmi pişiriyorsun?"‌ deyə etirazda oldum. Bunun üzərinə xidmətçi; "Allaha and olsun ki, ONun özü kəpəyi almamamı emretmiştir."‌ dedi.

Hz. Əli (ə.s); "Fizzeyə nə diyordun?"‌ deyə soruşdu. Mən də, söylədiyim şeyi özünə köçürdüm. Bunun üzərinə Hz. Əli (ə.s) belə buyurdu: "Anam atam Rəsulullaha fəda olsun, o da çörəyin kəpəyini  götürməzdi və ölənə qədər də üç gün olsun buğda çörəyi yemədən vəfat etti."‌

Hz. Əlinin Halva Yeməməsi

Harezmi və İbni Meğazili Menakıp kitablarında belə rəvayət etməkdədirlər: "Hz. Əliyə xilafəti dövründə bir az halva gətirdilər, Hz. Əli barmağıyla bir miqdar allıb iylədi və belə buyurdu:

"Nə də gözəl rəngi və qoxusu vardır. Amma Əli onun dadını bilmiyor."‌ (Yəni indiyə qədər halva yeməmişim.)

Özünə; "Ey Əli, halva sizə haram mıdır?"‌ deyə soruşulunca belə buyurdular: "Allahın halalı haram olmaz. Amma məmləkətdə aç varkən mənim qarınım necə tox ola bilər! Hicaz ətrafında aç qarınlar, ərimiş ciyərlər dayanarkən mən tox qarınla necə yataram? Əməril- Möminin olduğum halda, möminlərin dərd və çətinliklərindən necə uzaq durabilirim?"‌

Hakeza Harezmi Adiy min Sabitdən belə rəvayət etməkdədir: "Bir gün Hz. Əliyə şirin gətirdilər; amma O, nəfsinə hakim olaraq yemedi."‌

Bunlar Hz. Əli (a.s)ın yemək tərzi idi; bəzən sirkə, bəzən duz, bəzən bir az yaşıllıq, bəzən də qurumuş arpa çörəyi ilə bir miqdar süd yer idi. Heç bir zaman iki növ yemək yeməzdi.

Hicri 40 tarixində Ramazan ayının 19. Gecəsində, yəni İbni Mülcem tərəfindən şahidlik zərbəsinə məruz qaldığı gecə, qızı Ümmi Gülsümün qonağı idi. İftar üçün Hz. Əli (a.s)a çörək, süd və duz gətirdilər. Hz. Əli (ə.s) qızı Ümmi Gülsümü o qədər sevməsinə baxmayaraq narahat olaraq belə buyurdu:

"Sənin qədər atasına əziyyət edən bir qız görmedim."‌

Ümmü Gülsüm; "Atacığım mən nə etdim? deyə soruşduğunda belə buyurdular:

"Atanın bir süfrədə iki növ yemək yediyini harada gördün?"‌

İçlərində ləzzətli olan südü qaldırmalarını əmr etdi; yalnız çörək və duz ilə iftar etdi. Ardından belə buyurdu:

"Dünyanın halalında hesab, haramında isə əzab vardır."‌

Hz. Əlinin Paltarı və Geyimi

Hz. Əli (a.s)ın paltarı da olduqca sadə və dəyərsiz şeylər idi. İbni Ebi'l- Hədid Nehc'ul- Belağa Şərhində, İbni Meğazili Menakıpda, Əhməd min Hənbəl Müsneddə, Sibt min Cevzi Tezkiredə və digər alimləriniz də öz kitablarında belə yazmışlar: "Hz. Əlinin paltarı, beş dirhəmə aldığıdı kobud bir kumaştandı."‌

Mümkün olduğu qədər paltarını yamalıyordu və paltarının yamağı ümumiyyətlə xurma lifindən və ya dəridən idi. Ayaqqabısı da xurma lifindən idi. Məhəmməd min Talha Metalib'us- Süulda, Süleyman Belhi Yenabi'ul- Meveddedə və İbni Ebi'l- Hədid Nehc'ul- Belağa Şərhində belə yazmışlar: "Hz. Əli (ə.s) zahiri xilafəti dövründə, paltarına o qədər yamaq atmışdı ki, əmisi oğulu Abdullah min Abbas ONun bu vəziyyətinə kədərləndi. Bunun üzərinə Hz. Əli (ə.s) belə buyurdular:

"O qədər yamaq üstünə yamaq atdırdım ki, artıq yamacıdan utanıram. Amma Əlinin dünya zinəti ilə nə işi var! Necə fani olan və baqi qalmayan nemətlərə sevinebilirim!"‌

Başqa biri; "Niyə  xilafətiniz zamanında yamaqlı paltar geyib düşmənlər qarşısında gülünc hala düşüyorsunuz?"‌ deyə tənqiddə olunca belə buyurdular:

"Bu, ürəyi yumşaldan, insandan qüruru uzaqlaşdıran və mömini özünə uyduran bir elbisedir."‌

Məhəmməd min Talha Metalib'us- Süulda, Harezmi Menakıpda, İbni Əsir Kamildə və Süleyman Belhi Yenabi'ul- Meveddedə belə rəvayət etmişlər: "Əlinin və köləsinin paltarı bir idi. Aldığı iki paltar da eyni şəkildə və eyni dəyərdə idi; birini özü geyir, digərini də köləsi Kanberə veriyordu."‌

İşdə bunlar, öz alimlərinizin də yazdığı kimi Hz. Əli (a.s)ın yemək və geyəcək tərzi idi; vaxt az olduğundan xülasəylə köçürməyə çalışdım. Yoxsa həqiqətən Hz. Əli (a.s)ın həyatı, ağıllara durğunluq verən bir həyat idi.

Hz. Əli (a.s)ın özü quru arpa çörəyi yerkən kasıblara, yetimlərə, yoxsullara buğda çörəyi, şəkər, bal və xurma verirdi. Özü yamaqlı paltar geyərkən yetimlərə və dul qadınlara ən gözəl paltarları verirdi.



[15] - "Allah birdir, Allahdan başqa tanrı yoxdur,   yoldaşı və ortağı da yoxdur, Məhəmməd mənim qulum və rəsulum və mən onu Əli ilə güçlendirdim."‌

[16] - "Allahdan başqa tanrı yoxdur, Məhəmməd Allahın elçisidir və onu Əli ilə güçlendirdim."‌

[17] - "Allahdan başqa tanrı yoxdur, Məhəmməd Allahın elçisidir, Əli Allahın vəlisi və Peyğəmbərin qardaşıdır; göylə yer yaradılmadan iki min il önce."‌

[18] - "Allahdan başqa ilah yoxdur, Məhəmməd Allahın rəsuludur və onu vəziri olan Əli ilə təsdiq ettim."‌

[19] - "Mən Allahım, məndən başqa tanrı yoxdur, təkim, Məhəmməd mənim həbibim, xalq arasında ona vəziri olan Əli ilə kömək ettim."‌

[20] - "Mən Allahım, məndən başqa tanrı yoxdur, təkim, Məhəmməd mənim həbibim, xalq arasında ona vəziri olan Əli ilə kömək ettim."‌

[21] - "Mən Allahım məndən başqa tanrı yoxdur, təkim, Məhəmməd mənim həbibim, xalq arasında ona vəziri olan Əli ilə kömək ettim."‌

[22] - Ənfal/ 62.

[23] - "Allahdan başqa ilah yoxdur, birdir,  yoldaşı yoxdur, Məhəmməd mənim qulum və elçimdir; ONU Əli min Əbi Talib ilə gücləndirdim və kömək ettim."‌

[24] - Bəqərə/35.
Category: Cəfəri məktəbinin əsasları | Added by: Ənfal
Views: 1027 | Downloads: 0 | Rating: 0.0/0
Total comments: 0
Yalnız qeydiyyatdan keçmiş istifadəçilər şərhləri əlavə edə bilər.
[ Registration | Login ]