Cümə axşamı, 2024-06-20, 1:36 AM
Allahın Peyğəmbəri (s): «Zirəklərin ən zirəyi günahlardan çəkinmək, axmaqların ən axmağı isə günah işlər görməkdir»
Main » Files » Digər məlumatlar » Digər məlumatlar

Quran Necə Bir Kitabdır -2
2012-11-25, 7:31 AM
Quran Necə Bir Kitabdır -2

Bu ayəsi kərimə açıq bir şəkildə dünyadakıların bütünü; kiçiyindən yapış böyüyünə qədər, Ərəbindən yapış farsına qədər, hətta insan olmayıb ağıllı varlıqlar (cinləri), elm adamlarını, filosofları, ədəbiyyatçıları, tarixçiləri, üstün zəkaya sahib olanları və… istisnasız olaraq hamısını buna dəvət etmişdir. Belə buyurur: 
Əgər quran Allahın kəlamı deyil də bəşərin kəlamı olduğunu düşünürsünüzsə sizdə insansınız, sizdə ona bənzər bir kitabı gətirin.

 Bu cür dəvət akait üləmalarının terminində "tahaddi"‌ deyilməkdədir. Bu növdən olan dəvət (yəni qarşı çıxıb iddianı qəbul etməyənlərdən istənilən bu cür dəvət) hər möcüzənin rüknlərindən bir rükndür. Harada beləli bir təbir ortaya çıxdığında açıq bir şəkildə anlayırıq ki bu mövzu möcüzələrdəndir. [7] Quran çox geniş mövzular və çox geniş mənalar gətirdi. Gətirmiş olduğu bu mövzular və mənalar daha sonra fəlsəfəçilər, hüquqçular, fiqhçilər, əxlaq üləması, tarixçilər ve  fərqli elmlərin alimləri üçün ilham qaynağı oldular. Quranı kərim insanın Allah ilə əlaqə və əlaqə yaratma məzmununda ən gözəl şərhlər gətirmişdir. Quran Tövratı və İncili təsdiq edir. Amma bu kitablarda təhrif reallaşdığını və bu kitablarda xain olan bəşərin əl oynadıqlarını da bildirmişdir. Qura təhrif edilmiş olan bu iki kitabın teolojik anlayışında, peyğəmbərlər hekayələrində və qoyulmuş bəzi qaydalarda var olan səhvləri düzəltmişdir. Quran Allahı güləş tutur kimi səhv anlayışlardan, peyğəmbərləri, peyğəmbərlərə yaraşdırılan səhv və yaraşmaz şeylərdən ki əvvəlki kitablarda bəyan edilmişdi tənzih edir. Bunun özü belə bu kitabın haqq olduğuna dair bir başqa dəlildir. [8] 

İslamın başından günümüzə qədər Müsəlmanlar qurana istiqamətli bənzərsiz bir əhəmiyyətlilik hesab etmişlər ki onların qurana istiqamətli vermiş olduqları bu əhəmiyyətlilik onların qurana olan aşan göstəricisidir. Quranı kərim rəsulu Əkrəm dövründə peyğəmbərin təyin etmiş olduğu -vəhyin katibləri olaraq tanınmış- qrup vasitəsiylə yazılırdı. Bunun yanında qadın və kişi, kiçik və böyük demədən Müsəlmanların əksəriyyəti ya quranın bütününü ya quranın bir qisimini və ya bəzi surələrini əzbər edirdilər və namazlarda və namaz xaricində oxumasını savab bilərdilər. Onu oxumaqdan zövq alırdılar. Quran oxumaları ruhlarının axtarmış tapması üçün bir qaynaq mövqeyində idi. Müsəlmanların qurana olan eşq və  əlaqələri ədəbi və ağılı kimi bir qisim elmlərin bədənə gəlməsinə qaynaq oldu. Quran olmamış olsaydı bu elmlər bədənə gəlməzdi. Quranı kərim sahib olduğu üsul bənzərsizdir. Quran üsulu nə şeirdir nə nəsr. Şeir deyil çünki qafiyəsi və kassa sahib deyil. Quranın sahib olduğu üsul və üslub nə keçmişdə bənzəri vardı nə də gələcəkdə belə bir üsluba sahib bir kitab olacaq. Yəni nə daha əvvəl bu üslubda danışmış və nə sonra quranın mübarezeye dəvət etməsinə baxmayaraq kimsə onunla rəqabət edə bilər və ya ona təqlid edərək bənzərini gətirə biləcək.

Xülasəylə: Hər əsrin Müsəlmanları olduqları əsrdə sahib olduqları fikirsel və pratiksel imkanlarına uyğun bir şəkildə qurana istiqamətli olaraq daşıdıqları eşq və şövqün təsiri altında quran ilə əlaqəli işlər görmüşlər. Quranı öyrənmək, əzbərləmək, ustadların yanına gedib diz çökərək onu oxumaq, quran məzmunundakı tecvit elmini öyrənmək, quranı təfsir etmək, quranın lüğətlərini açıqlamaq və şərh etmək, bu xüsuslarda kitabların yazılması bu işlərinin bir nümunəsidir. Hakeza quranın ayələrini, sözlərini, səhv quranın bütünündə istifadə edilən hərflərinin sayılması, quranın mənaları üzərində dəqiq düşünmək və hüquqi, əxlaqi, sosioloji, fəlsəfi, mədəniyyəti, elmi və… [9]gibi mövzularda qurandan və bu məzmundakı elmlərdən istifadə etmələri kimi işlər də bu məzmunda qiymətləndirilir.



[7] MEKARİMİ ŞİRAZİ, Döyənək, "Təfsiri Nümüne"‌, nəşr , 1, Tahran: Darul-Kutubil İslamiyə, 1374, c. 2, s. 274.

[8] MUTAHARİ, Murtaza, "Məcmuəsi Asar"‌, nəşr , 4, Tahran: Sadra, c, 2, s. 212 - 213.

[9] A. g. e.
Category: Digər məlumatlar | Added by: Ənfal
Views: 661 | Downloads: 0 | Comments: 1 | Rating: 5.0/1
Total comments: 1
0  
1 GADİR   (2012-12-11 8:44 AM) [Daxil et]
Bismillahir-Rəhmanir-Rəhim
Quran ayələrindən əlavə Peyğəmbər (s) və İmamlardan (ə) nəql edilmiş rəvayətlərdə də Quran haqda bir sıra tövsiyələr edilmişdir.
Peyğəmbər (s) buyurmuşdur: «Fitnələr zülmət gecə kimi sizə üz tutan zaman Qurana pənah aparın.»
İmam Əli (ə) buyurmuşdur: «Qəlbin ondan (Qurandan) başqa xilası yoхdur»
Peyğəmbər (s) buyurmuşdur: «Allahın kəlamının digər kəlamlardan üstünlüyü Allahın yaratdıqlarından üstünlüyü kimidir.»
İmam Sadiq (ə) buyurmuşdur: «Nə olar ki, bazarda alverlə məşğul olan tacir evinə qayıdanda yatmamışdan qabaq Quranın bir surəsini oхusun ki, oхuduğu hər ayənin müqabilində ona on savab yazılsın və günahlarından onu məhv olsun.»

İslam məktəbi

Yalnız qeydiyyatdan keçmiş istifadəçilər şərhləri əlavə edə bilər.
[ Registration | Login ]